3.000 start-ups, 50.000 jobs

///3.000 start-ups, 50.000 jobs

3.000 start-ups, 50.000 jobs

Er gaat geen dag voorbij of er duikt in de pers een nieuw succesverhaal van een Belgische start-up op. Jonge technologiebedrijven zijn hot, hotter, hottest. Alleen, zorgen al die digitale ontwikkelingen ook voor jobs?

1.000 nieuwe start-ups en 50.000 nieuwe jobs tegen 2020. Dat is de ambitie die minister van Digitale Agenda en Telecom Alexander De Croo naar voor schuift in zijn plan Digital Belgium. Hij kan hiervoor rekenen op de steun van 22 (bekende) namen uit de digitale wereld, denk onder meer aan Dominique Leroy van Belgacom, John Porter van Telenet en Patricia Ceysens van BE Commerce. De eerste stappen om jong ondernemerschap en innovatie aan te moedigen, zijn intussen gezet. Zo is beslist dat wie in een start-up investeert, belastingvermindering krijgt in zijn personenbelasting, en dat crowdfunding een fiscaal duwtje in de rug krijgt. Beide maatregelen moeten starters helpen om de financiering van hun plannen makkelijker rond te krijgen. Nog interessant: start-ups zullen tijdens hun eerste jaren een deel van de bedrijfsvoorheffing op lonen niet moeten doorstorten. In de praktijk betekent dat een verlaging van de loonkosten. Personeel aanwerven wordt dus goedkoper.

Als er iemand is die al die stimuli naar waarde weet te schatten, dan wel growth engineer Omar Mohout. In een ver verleden was hij zelf de drijvende kracht achter enkele start-ups, sommige succesvol, andere met een minder goede afloop. Die ervaring gebruikt hij nu om andere ondernemende geesten te ondersteunen. Bij het technologisch kenniscentrum Sirris geeft hij coaching en advies op maat aan start-ups. En sinds kort is hij professor entrepreneurship bij de Antwerp Management School. Daarnaast participeert hij in zo goed als alle start-up-initiatieven in ons land, als mentor, jurylid of spreker.

Mohout ademt, eet en drinkt letterlijk start-ups. Zijn interesse is zo groot dat hij in een database gegevens bijhoudt van alle Belgische nieuwkomers. “Omdat ik nergens een degelijke bron van informatie vond, ben ik in november 2013 aan een eigen database begonnen. Alle info die ik vind – via de media, via mijn job, via netwerkevents, via acceleratoren als iMinds – neem ik op. Ik voeg er ook gegevens uit de jaarrekeningen aan toe, onder andere over het aantal werknemers.”

Via Twitter zet hij dagelijks een start-up in het zonnetje, een initiatief dat veel reacties uitlokt, niet in het minst van andere start-ups die ook in de kijker willen lopen. En zo groeit zijn database gestaag verder. Vandaag heeft Mohout 1.253 bedrijven verzameld. Toen hij in januari de kaap van de duizend rondde, vatte hij alles netjes samen in een infografiek.

Wat valt u op als u naar de cijfers kijkt?

Mohout: “Typerend voor ons land is dat twee op de drie start-ups zich op de B2B-markt richten. In Silicon Valley is dat net omgekeerd, daar gaat de aandacht in de eerste plaats naar de consumenten. Logisch is het wel, want nergens anders ter wereld vind je zo’n diverse industrie als in de ruime regio rond Brussel. Met Duitsland als belangrijke trekker. ”

U schat dat er in ons land ongeveer 3.000 start-ups zijn. Dat lijkt niet zo indrukwekkend.

Mohout: “Veel hangt af van je benchmark. Israël bijvoorbeeld is het start-up-land bij uitstek. Alleen al in de hoofdstad Tel Aviv, met een paar miljoen inwoners, zijn er 4.000 start-ups. Dan is wat wij doen peanuts. Vergelijk je met buurlanden zoals Nederland, dan vallen onze cijfers best mee. Met een pak minder inwoners vind je hier bijna evenveel start-ups als bij onze noorderburen. Sinds 2010 zijn we aan een duidelijke versnelling bezig. Dat blijkt bijvoorbeeld uit de enorme media-aandacht die start-ups dezer dagen krijgen. Ook het onderwijs schrikt er niet meer voor terug om ondernemerschap te stimuleren, zeker niet in de wetenschappelijke richtingen. Studenten kunnen tegenwoordig zelfs een speciaal statuut krijgen als ze tijdens hun opleiding ondernemen. Op het vlak van financiering lopen we wel achter. Zo ligt het kapitaal dat in Nederland naar start-ups gaat vijf keer hoger.”

Zorgen al die start-ups ook voor nieuwe jobs? Een rapport van de Amerikaanse bankreus Citigroup trekt dat in twijfel.

Mohout: “Die studie ging over de VS, maar er zit ook voor onze contreien waarheid in. Start-ups zijn superschaalbaar: een klein team kan wereldwijd het verschil maken. WhatsApp heeft amper vijftig mensen in dienst en bedient toch 850 miljoen gebruikers. Hetzelfde verhaal bij Skype: 1.600 medewerkers staan op piekmomenten in voor 70 miljoen calls, iets waar Proximus met 15.000 werknemers enkel van kan dromen. Airbnb kan meer dan één miljoen kamers aanbieden, twee keer meer dan het bijna-honderd-jaar-oude Hilton. Alleen heeft Airbnb daar slechts 800 werknemers voor nodig en Hilton 300.000. Digitale bedrijven hebben niet veel mensen nodig om veel toegevoegde waarde te creëren. Verwacht van start-ups dus niet dat ze veel jobs creëren. Het is wel zo dat eens een start-up groeit, het snel kan gaan. Sommige scale-ups in ons land, zoals EVS, Ogone, Clear2Pay en Televic, bieden werk aan meer dan honderd mensen. Het overgenomen Callatäy & Wouters bijvoorbeeld heeft ruim 600 medewerkers in dienst, EVS doet het met 475 mensen. Maar het gaat om de minderheid van de start-ups. Slechts een op de zes start-ups heeft meer dan tien mensen in dienst. Ik schat dat alle start-ups samen goed 50.000 jobs creëren. Dat gaat trouwens vaak over heel gespecialiseerde profielen.”

Minister De Croo wil tegen 2020 1.000 nieuwe start-ups en 50.000 jobs extra. Is dat realistisch?

Mohout: “Moeilijk in te schatten, al apprecieer ik zeker de ambitie die uitgaat van het plan. De Croo heeft iedereen in snelheid gepakt met zijn aanpak. De komst van de tax shelter is bijvoorbeeld een zeer goede zaak. Ik stel me wel vragen bij de stelling van The Lisbon Council dat voor elke twee jobs die door de technologische evolutie verdwijnen er vijf nieuwe in de plaats komen. Zoals gezegd, start-ups zullen geen massa jobs met zich meebrengen. Maar anders dan grote bedrijven die massaal jobs vernietigen om hun productiviteit op te drijven, zijn jonge bedrijven de motor voor jobcreatie, zeker in een scaling fase.


Een starter is niet altijd een start-up

Wat een start-up precies is, dat blijft voer voor discussie. Wel is duidelijk dat je niet elke startende onderneming een start-up kunt noemen. Omgekeerd, na tien jaar kan een bedrijf nog altijd een start-up zijn. Omar Mohout doet een poging om de term in een definitie te gieten: “Een start-up is een bedrijf met een technologisch vernieuwend product en een globaal schaalbaar businessmodel. Zodra een bedrijf dat model gevonden heeft en effectief aan het ‘scalen’ is, kan je spreken van een scale-up. De ene start-up doet daar langer over dan de andere. Typisch voor scale-ups is dat ze werknemers beginnen te rekruteren, geld van investeerders ophalen, vestigingen in het buitenland openen…”

Artikel eerder verschenen in Vacature Magazine op 30 mei 2015.

2018-03-02T09:39:08+00:00 30/05/15|Categories: Vacature|Tags: , , , |Reacties uitgeschakeld voor 3.000 start-ups, 50.000 jobs